محمد نصير بن جعفر فرصت شيرازى

131

آثار عجم ( فارسى )

يكى طشت خاكسترش بىخبر * فرو ريختند از سرايى به سر همى گفت شوليده دستار و موى * كف دست شكرانه مالان به روى كه اى نفس من در خور آتشم * به خاكسترى روى درهم كشم ؟ و از سعدى است دربارهء بايزيد : به بازى نگفت اين سخن بايزيد * كه از منكر ايمنترم كز مريد 43 . ابو يزيد طيفور بن عيسى بن مروشان بسطامى ، ملقب به سلطان العارفين ، از صوفيان مشهور كه به سال 261 هجرى و به قولى 264 ه . ق . درگذشته است . 44 . در متن « ابو الفتح » . 45 . تولّد سهروردى را در سال 549 و قتلش را به سال 587 نوشته‌اند ؛ بنابر اين عمر وى 38 سال بيشتر نبوده است و طبعا هشتاد و هشت سال متن ، خطاست . 46 . « . . . چون در بسيارى از موارد ، خلاف رأى قدما گفته و از حكمت ايرانى و اصطلاحات دين زرتشتى استفاده كرده ، متعصّبان او را به الحاد متّهم كردند و علماى حلب ، خون او را مباح شمردند و صلاح الدّين ايّوبى - فرمانرواى مصر و شام - فرمان داد او را به قتل برسانند و وى در حبس ، در سن 38 سالگى خفه شد . . . » ( معين ) . 47 . ابو حفص عمر بن محمّد بن عبد اللّه بن محمّد بن عموية البكرى السّهروردى ، از مشاهير مشايخ صوفيّه و مؤلّف كتاب مشهور عوارف المعارف ، تولد او ، در اواخر رجب يا اوايل شعبان سنهء 539 در سهرورد زنجان ؛ و وفات او در غرّهء محرم سنهء 632 در بغداد ، در سن 92 سالگى رخ داد . ( سعدىنامه ، ممدوحين شيخ سعدى ، ص 162 ) . 48 . رك : باب دوم بوستان . 49 . شيخ فخر الدّين ابراهيم بن بزرجمهر بن عبد الغفار همدانى فراهانى ، معروف و مشهور به عراقى ، از مشايخ بزرگ و از شاعران بلند مرتبهء ايران در قرن هفتم هجرى است . مولد او كميجان ، از توابع اراك است ؛ ولادتش به سال 610 و وفاتش در 688 ه . ق . و مدّت عمرش 78 سال بود . ( تاريخ ادبيات در ايران ، جلد سوم ، بخش اول ، ص 570 - 567 ) . 50 . فريد الدّين ابو حامد محمّد بن ابو بكر ابراهيم بن اسحاق عطّار نيشابورى ؛ ولادت حدود 540 ، وفات 618 ه . ق . از عمده آثار اوست :